ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Ο ΥΜΝΟΣ ΤΟΥ ΚΑΡΕΚΛΟΚΕΝΤΑΥΡΟΥ

Φαντάσου έναν καρεκλοκένταυρο με αποκολλημένα τα πισινά του, να έρπει προς το νέο του αξίωμα. Μοιάζει με αλλόκοτο μαλάκιο, αηδιαστικά απροστάτευτο και εμετικά θλιβερό. Την ώρα που πανικόσυρτο, σπεύδει να οχυρωθεί στο νέο του κέλυφος. Ίσως, γι' αυτό και κανένας από τους γυμνόποδες αδελφούς μου, δεν το πατάει. Τόσο πολύ το σιχαίνονται.
Κώστας Ι. Γιαλίνης

ΜΕΤΑΦΡΑΣΤΕ (Translate)

Πέμπτη 18 Οκτωβρίου 2012

ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ 2012 - ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΕΣ

53ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
2-11 Νοεμβρίου 2012

Το 53ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης με χαρά ανακοινώνει τις ελληνικές ταινίες που θα συμμετάσχουν στη φετινή διοργάνωση. Συνολικά 14 ταινίες θα πραγματοποιήσουν πρεμιέρα στη Θεσσαλονίκη, συμμετέχοντας στις επιμέρους ενότητες του 53ου ΦΚΘ - Διεθνές Διαγωνιστικό, Ελληνικές Ταινίες 2012, Ελληνικές Συμπαραγωγές και Ειδικές Προβολές.

Σας παρουσιάζουμε, αναλυτικά, τις ταινίες ανά τμήμα στο οποίο φιλοξενούνται:

Τα βραβεία του Διεθνούς Διαγωνιστικού θα διεκδικήσουν φέτος οι ταινίες Το αγόρι τρώει το φαγητό του πουλιού του Έκτορα Λυγίζου και Χαρά του Ηλία Γιαννακάκη.
  • Ειδικές προβολές θα πραγματοποιήσουν στη Θεσσαλονίκη, η νέα ταινία του Νίκου Κούνδουρου με τίτλο Το πλοίο για την Παλαιστίνη, το φιλμ (...) της Αθηνάς Ραχήλ Τσαγγάρη, καθώς και η πρόσφατη δημιουργία του (...) (Αλέξανδρος Βούλγαρης) με τίτλο Χιγκίτα.
  • Πρεμιέρα θα πραγματοποιήσουν στο 53ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, οι ταινίες Συγχαρητήρια στους αισιόδοξους; της Κωνσταντίνας Βούλγαρη, Μπιγκ Χιτ του Κάρολου Ζωναρά, 11 συναντήσεις με τον πατέρα μου του Νίκου Κορνήλιου, Κίτρινη πόλη του Σάββα Κατιρτζίδη και (...) του Μανόλη Δαμιανάκη.
  • Τέσσερις ελληνικές συμπαραγωγές θα κάνουν επίσης πρεμιέρα στη Θεσσαλονίκη. Πρόκειται για τις ταινίες (...) του Μάνου Τσίζεκ (Ελλάδα, Ηνωμένο Βασίλειο), (...) των Ράντοσλαβ Πάβκοβιτς και Χριστίνας Χατζηχαραλάμπους, (Ελλάδα, Σερβία, Κύπρος, Πολωνία), (...) του Μάρκου Μάρκου (Ελλάδα, Ηνωμένο Βασίλειο) και Τηλεμάχεια του Αλεξάντερ Νάλι (Ελλάδα, Ηνωμένο Βασίλειο).
  • Εκτός από τις 14 ταινίες που θα πραγματοποιήσουν πρεμιέρα στη Θεσσαλονίκη, στην Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αγοράς του 53ου Φεστιβάλ θα ενταχθούν 19 ελληνικές ταινίες, δίνοντας την ευκαιρία στους δημιουργούς τους να προωθήσουν το έργο τους και να έρθουν σε επαφή με επαγγελματίες του κινηματογραφικού χώρου. Πρόκειται για τις ταινίες Αίμα του Διαμαντή Καραναστάση, (...) του Γιώργου Γεωργόπουλου, Ελκυστική ψευδαίσθηση του Πέτρου Σεβαστίκογλου, (...) του Αδριανού Γεωργαντά, Απρόσμενο πάθος του Μάκη Πειθή, Η επιστροφή του Λαζάρου του Αλέξανδρου Κωνσταντάρα, L του Μπάμπη Μακρίδη, Η φόνισσα ή «Η λογική γεννάει τέρατα» της Στέλλας Αρκέντη, Χίμαιρα του Κωνσταντίνου Νάνου, (...) των Μιχάλη Γιαρίμουστα και Ελένης Κουζούκα, Χαιρετίσματα στην Ευρώπη ή (...) του Νίκου Αλευρά, Μια νύχτα στην Αθήνα του Δημήτρη Αρβανίτη, Σενάρια ζωής του Γιάννη Μπακάλη, Οι εξωγήινοι του Ντίνου Θεοδοσίου, Ο ξένος του Γιώργου Αγαθονικιάδη, Φαιά Έλιξ του Δημήτρη Μάστορα, (...) του Μπιλ Μουσούλις, Η εξέγερση του Δεκέμβρη του Δημήτρη Βόρρη και (...).

Τετάρτη 17 Οκτωβρίου 2012

Τρίτη 16 Οκτωβρίου 2012

25ο ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

(Μουσείο Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, 15 - 21 Οκτωβρίου 2012)

Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο της ετήσιας δραστηριότητάς του και σε συνεργασία με το Ελληνικό Τμήμα της Διεθνούς Αμνηστίας στη Θεσσαλονίκη, παρουσιάζει το 25o κινηματογραφικό αφιέρωμα για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, που θα πραγματοποιηθεί από τις 15 έως τις 21 Οκτωβρίου 2012 στην αίθουσα Τάκης Κανελλόπουλος του Μουσείου Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (Λιμάνι, Αποθήκη Α΄, τηλ. 2310-508.398).
Το φετινό κινηματογραφικό αφιέρωμα περιλαμβάνει πέντε ταινίες και ένα ντοκιμαντέρ με θέμα τα ανθρώπινα δικαιώματα. Πρόκειται για τις ταινίες μυθοπλασίας Στη στεριά του Εμανουέλε Κριαλέζε, Το αγόρι πίσω από το συρματόπλεγμα του Μαρκ Χέρμαν, Το λιμάνι της Χάβρης του Άκι Καουρισμάκι, Ακόμα και η βροχή της Ιθίαρ Μπολαΐν, Ένας χωρισμός του Ασγκάρ Φαραντί, και το ντοκιμαντέρ Η τιμή του σεξ της Μίμι Τσακάροβα.
Καθημερινά θα πραγματοποιείται μία προβολή στις 21:30. Τιμή εισιτηρίου: 6 ευρώ (γενική είσοδος) και 4 ευρώ (φοιτητικό).

Παράλληλα με τις προβολές στο Μουσείο Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, στις 22 και 23 Οκτωβρίου 2012 θα πραγματοποιηθεί και ένα αφιέρωμα στη σκηνοθέτιδα Λουκία Ρικάκη, στην Αίθουσα Συνεδρίων του Πανεπιστημίου Μακεδονίας (Εγνατία 156, 1ος όρ.), με την προβολή των ντοκιμαντέρ Ο ξένος (22/10, 18.00) και Ήταν να φύγω (23/10, 18.00). Τις προβολές θα προλογίσουν οι Έφη Βουτυρά (κοινωνική ανθρωπολόγος, καθηγήτρια, Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών & Ανατολικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας - ΒΣΑΣ), Δέσποινα Συρρή (υποψήφια διδάκτωρ, τμήμα ΒΣΑΣ) και Φωτεινή Τσιμπιρίδου (αναπληρώτρια καθηγήτρια, τμήμα ΒΣΑΣ).

ΟΙ ΤΑΙΝΙΕΣ

Στη Στεριά  -  (Ιταλία /Γαλλία, 2011)
Ένας ηλικιωμένος ψαράς και ο εγγονός του περιμαζεύουν μερικούς λαθρομετανάστες που κολυμπούν προς τη βάρκα τους, στην διάρκεια μιας ψαριάς. Αυτή η κίνηση θα τους στοιχίσει τη χρήση της βάρκας τους, μέχρι να ολοκληρωθεί η έρευνα για την παράνομη -στα μάτια του νόμου- πράξη τους, ωστόσο δεν θα τους εμποδίσει να προσφέρουν άσυλο σε μια έγκυο γυναίκα μετανάστρια, η οποία θα γεννήσει στο σπίτι τους. Στο μεταξύ, το καλοκαίρι φέρνει ένα άλλο κύμα, πιο επιθυμητών επισκεπτών, τους τουρίστες, εντείνοντας το κλίμα «διχασμού» που επικρατεί στο μικρό ιταλικό νησί...

Το Αγόρι Πίσω από το Συρματόπλεγμα -  (Ηνωμένο Βασίλειο / ΗΠΑ, 2008)
Kατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η απαγορευμένη φιλία του 8χρονου Μπρούνο με ένα αγόρι εβραϊκής καταγωγής που βρίσκεται σε στρατόπεδο συγκέντρωσης, θα έχει αναπάντεχες συνέπειες. Η άγνοια της πραγματικότητας και ο εγκλωβισμός στην παιδική αθωότητα είναι κάποιες φορές πιο ασφαλής επιλογή από τη σκληρή αλήθεια και το αβέβαιο της ζωής.

Το Λιμάνι της Χάβρης- (Φιλανδία / Γαλλία / Γερμανία, 2011) - Έγχρωμο, 93΄.
Ο Μαρσέλ Μαρξ, ένας μεσήλικας πρώην συγγραφέας, ο οποίος έχει αυτοεξοριστεί στη Χάβρη, το δεύτερο πιο πολυσύχναστο λιμάνι της Γαλλίας, μοιράζει την καθημερινότητά του ανάμεσα στο ταπεινό επάγγελμα του λούστρου, που πλέον εξασκεί, τις επισκέψεις στο αγαπημένο του μπαρ και την φροντίδα της άρρωστης συζύγου του, Αρλετί. Ένα παιχνίδι της μοίρας, όμως, θα τον φέρει πρόσωπο με πρόσωπο με έναν ανήλικο αφρικανό λαθρομετανάστη, για χάρη του οποίου ο Μαρσέλ θα επιστρατεύσει κάθε απόθεμα ανθρωπιάς που διαθέτει, προκειμένου να τον διασώσει.

Ακόμα και η βροχή- (Ισπανία / Μεξικό / Γαλλία, 2010) - Έγχρωμο, 103΄.
Ένας σκηνοθέτης πηγαίνει στην Βολιβία με σκοπό να γυρίσει μια ταινία με θέμα τον Χριστόφορο Κολόμβο, αναζητώντας στοιχεία για τον άνθρωπο που δεν ήθελε απλά να εκχριστιανίσει τους ινδιάνους, αλλά είχε εμμονή με τον χρυσό και υποδούλωσε όσους ιθαγενείς του αντιστάθηκαν. Ωστόσο, στην πόλη όπου πραγματοποιούνται τα γυρίσματα, τα αποθέματα νερού πωλούνται σε μια πολυεθνική και οι ιθαγενείς καλούνται 500 χρόνια μετά από την έλευση του Κολόμβου να παλέψουν όχι για το χρυσάφι, αλλά πλέον για το πιο πολύτιμο αγαθό, το νερό.

Ένας χωρισμός - (Ιράν, 2011) - Έγχρωμο, 123΄.
Η Σιμίν θέλει να φύγει από το Ιράν. Ο σύζυγός της, Ναντέρ, όμως, πρέπει να μείνει πίσω για να φροντίζει τον άρρωστο πατέρα του. Έτσι χωρίζονται, και η κόρη τους, ελπίζοντας ότι η μητέρα της θα γυρίσει σύντομα, μένει προσωρινά με τον πατέρα της. Εκείνος, προσλαμβάνει μία γυναίκα για να τον βοηθά να περιποιείται τον πατέρα του, χωρίς ωστόσο να γνωρίζει το μυστικό που αυτή κρύβει. Σύντομα, μια έντονη διαμάχη θα κλονίσει τις εύθραυστες ισορροπίες της οικογένειας και θα οδηγήσει όλους τους εμπλεκόμενους σε καθοριστικές αποφάσεις.

Η τιμή του σεξ - (ΗΠΑ, 2011) - Έγχρωμο, 73΄.
Μεγάλου μήκους ντοκιμαντέρ για τις νέες γυναίκες από την Ανατολική Ευρώπη που έχουν βυθιστεί στον υπόκοσμο του τράφικινγκ και της κακοποίησης. Πρόκειται για μια άκρως προσωπική, οδυνηρή, αλλά και αποκαλυπτική ιστορία. Αφηγήτριες είναι οι ίδιες οι γυναίκες-θύματα, που δεν άφησαν τη ντροπή, το φόβο και τη βία να τις φιμώσουν. Η φωτορεπόρτερ Μίμι Τσακάροβα, που μεγάλωσε στη Βουλγαρία, μάς παίρνει μαζί της σ’ ένα ταξίδι εξερεύνησης, με σκοπό να ξεσκεπάσει τον σκιώδη κόσμο της παράνομης διακίνησης και εμπορίας γυναικών, από την Ανατολική Ευρώπη στη Δυτική, αλλά και στη Μέση Ανατολή. Κάνοντας κρυφά γυρίσματα σε μέρη όπου σπάνια αποκτά κανείς πρόσβαση, η Τσακάροβα διαπιστώνει πως, παρά το γεγονός πως κάποιες γυναίκες κατάφεραν να ξεφύγουν και να πουν την ιστορία τους, το σύγχρονο σκλαβοπάζαρο εξακολουθεί να ευδοκιμεί.

53ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 2-11 Νοεμβρίου 2012

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ:  Ο ΠΥΡΓΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΣΦΟΡΙΟΥ
Ένα 55λεπτο ντοκιμαντέρ του Αργυρίου Γ. Δαγκίλα, για τον "Πύργο του Προσφορίου" (Ουρανουπόλεως Χαλκιδικής).  


ΑΝΟΙΧΤΟΙ ΟΡΙΖΟΝΤΕΣ
Ο ανεξάρτητος κινηματογράφος αναδεικνύεται ως ο πιο δυνατός παλμογράφος της σημερινής εποχής, μέσα από τις ταινίες της ενότητας «Ανοιχτοί Ορίζοντες» του 53ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Το τμήμα επανέρχεται σταθερά προσανατολισμένο στην αφρόκρεμα της ανεξάρτητης κινηματογραφικής σκηνής, με ταινίες που εστιάζουν στους καιρούς μας, καταγράφοντας τη σύγχρονη πραγματικότητα στην πιο ακατέργαστη και αυθεντική μορφή της.

Φέτος, στους «Ανοιχτούς Ορίζοντες» - τμήμα το οποίο χρηματοδοτείται ανάμεσα σε άλλες δράσεις του 53ου ΦΚΘ, από την Ευρωπαϊκή Ένωση - Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2007-2013 - θα προβληθούν μεταξύ άλλων οι νέες ταινίες καταξιωμένων δημιουργών όπως οι Κώστας Γαβράς, Αμπάς Κιαροστάμι, Σεργκέι Λοζνίτσα και Ούλριχ Ζάιντλ, καθώς και οι καινούριες δημιουργίες των Σίον Σόνο, Αντρές Γουντ και Πάμπλο Λαραΐν. Στις ταινίες της ενότητας, περιλαμβάνονται και εννέα φιλμ που έχουν υποβληθεί ως επίσημες προτάσεις των χωρών τους για τα επερχόμενα Όσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας.

Πιο συγκεκριμένα, οι Ειδικές Προβολές της ενότητας «Ανοιχτοί Ορίζοντες» φιλοξενούν την κινηματογραφική επιστροφή διακεκριμένων δημιουργών. Βασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο του Στεφάν Οσμόντ, το εξαιρετικά επίκαιρο θρίλερ (...) του Κώστα Γαβρά, συμπυκνώνει αιχμηρά όλο το σκεπτικισμό και την αμφισβήτηση που περιβάλλει το σύγχρονο διεθνές οικονομικό σύστημα, για το οποίο ο σκηνοθέτης σημειώνει χαρακτηριστικά: «Σήμερα είμαστε όλοι όμηροι αυτής της παγκόσμιας μάστιγας». Πολεμικό κλίμα επικρατεί και στην ταινία  (...) του πολυβραβευμένου ουκρανού κινηματογραφιστή Σεργκέι Λοζνίτσα (βραβείο (...) στο φεστιβάλ Καννών). Με φόντο τη γερμανική εισβολή στη Λευκορωσία του 1942, ο δημιουργός πραγματοποιεί μια ήπιων τόνων, άκρως διεισδυτική μελέτη για την ηθική εν καιρώ πολέμου, με ήρωα έναν άντρα που κατηγορείται άδικα για προδοσία.

Από την άλλη, με το γνώριμο, ακραίο στυλ του, ο προκλητικός αυστριακός Ούλριχ Ζάιντλ φιλοτεχνεί τα δύο πρώτα μέρη της τριλογίας του παραδείσου. Στο (...) εστιάζει στον ερωτικό τουρισμό με επίκεντρο ευρωπαίες γυναίκες μέσης ηλικίας που αναζητούν συντροφιά σε νεαρούς κενυάτες, ενώ στο (...) (ειδικό βραβείο επιτροπής στο φεστιβάλ Βενετίας) καυτηριάζει το θρησκευτικό φανατισμό μιας γυναίκας με σαρκική αφοσίωση στο Θεό. Τα ανθρώπινα πάθη πρωταγωνιστούν και στη νέα ταινία του Αμπάς Κιαροστάμι. Ο ιρανός δημιουργός στο φιλμ (...), γυρισμένο εξ ολοκλήρου στην Ιαπωνία, καταθέτει μια κομψή μελέτη χαρακτήρων εστιάζοντας στη σχέση μιας νεαρής φοιτήτριας - συνοδού κυριών με έναν ηλικιωμένο ακαδημαϊκό.

Η Ιστορία, υπαρκτά πρόσωπα αλλά και αληθινά περιστατικά, εμπνέουν ορισμένες από τις πιο αξιόλογες φωνές του ανεξάρτητου σινεμά. Ο Αντρές Γουντ στο (...) σκιαγραφεί με ευαισθησία και ζωντάνια τη συναρπαστική προσωπικότητα της διάσημης χιλιανής καλλιτέχνιδας Βιολέτα Πάρα. Επίσης με άρωμα Λατινικής Αμερικής, η ταινία No του Πάμπλο Λαραΐν. ολοκληρώνει την τριλογία του σκηνοθέτη για τη δικτατορία στη Χιλή. Πρωταγωνιστής, ένας νεαρός διαφημιστής ο οποίος αναλαμβάνει μια καμπάνια ενάντια στο καθεστώς Πινοσέτ, με αφορμή το δημοψήφισμα του 1988. Η δοκιμασία ενός άλλου λαού, αυτού της Ιαπωνίας, έπειτα από την τραγωδία που έπληξε τη χώρα το Μάρτιο του 2011, καταγράφεται μυθοπλαστικά στην ταινία (...) του Σίον Σόνο. Ο ιδιοσυγκρασιακός δημιουργός, ο οποίος πραγματοποίησε μέρος των γυρισμάτων στην πληγείσα Φουκουσίμα, τοποθετεί τη δράση το έτος 20ΧΧ στην φανταστική πόλη Ναγκασίμα, εστιάζοντας σε τρία ζευγάρια που προσπαθούν να επιβιώσουν μετά την πυρηνική καταστροφή. Με τη σειρά του, ο ελληνικής καταγωγής βρετανός σκηνοθέτης Πίτερ Στρίκλαντ –γνωστός από το βραβευμένο (...)- επιστρέφει με το ατμοσφαιρικό (...), όπου αποτίνει ένα φόρο τιμής στο είδος του giallo, τα ιταλικά φιλμ τρόμου της δεκαετίας του ’70.
Νέοι από κάθε γωνιά του κόσμου αγωνίζονται ενάντια στην απώλεια, τη μετανάστευση, τη βαρβαρότητα και τη βία, βγαίνοντας νικητές με το δικό τους τρόπο, σε ταινίες που διαθέτουν αφηγηματική τόλμη και πρωτοποριακή κινηματογραφική ματιά. Χαρακτηριστικά παραδείγματα, μεταξύ άλλων, οι ταινίες Kid της Φιν Τροχ, (...) του Χουσεΐν Ταμπάκ, War Witch του Κιμ Νουέν και (...) του Μισέλ Φράνκο. Τα ένοχα μυστικά που κρύβει καλά κάθε οικογένεια στους κόλπους της, η επιστροφή στην οικογενειακή εστία, καθώς και οι συναισθηματικά εύθραυστες σχέσεις γονιών - παιδιών, απασχολούν έντονα τους δημιουργούς των «Ανοιχτών Οριζόντων». Ταινίες, μεταξύ άλλων, όπως οι (...) του Τόνι Κράβιτς, (...) του Σεμπάστιαν Μάιζε, (...) του Γκονσάλο Τομπάλ και (...) του Ραφαέλ Ουεγιέ (βραβείο οικουμενικής επιτροπής και καλύτερης σκηνοθεσίας στο φεστιβάλ Κάρλοβι Βάρι), καθρεφτίζουν με νατουραλισμό και ειλικρίνεια ό,τι ενώνει και ό,τι χωρίζει τα μέλη μιας οικογένειας.

Οι ερωτικές σχέσεις σε καιρό κρίσης – ηθικής και κοινωνικής – αποτελούν επίσης θεματικό άξονα αρκετών ταινιών του τμήματος. Ήθη και παραδόσεις μέσα από τη σχέση των δυο φύλων θίγονται στην ταινία (...) του Ατίκ Ραχίμι, ενώ η θρησκεία και ειδικότερα τα εβραϊκά πιστεύω ορίζουν τη μοίρα μιας νεαρής κοπέλας στην ταινία (...) της Ράμα Μπερστάιν. Παράλληλα ζητήματα σεξουαλικότητας και απαγορευμένες ερωτικές ιστορίες επανεξετάζονται με κριτική διάθεση σε φιλμ όπως, μεταξύ άλλων, τα In a Bedroom του Τόμας Βασιλέφσκι, (...) του Φλόριαν Φλίκερ και (...) του Κίριλ Σερέμπρενικοφ, που συνθέτουν το πορτρέτο του σύγχρονου ερωτισμού μέσα από μινιμαλιστικά δράματα τα οποία μιλούν κατευθείαν στην καρδιά του θεατή.

Η ενότητα «Ανοιχτοί Ορίζοντες» χρηματοδοτείται, μεταξύ άλλων δράσεων του 53ου ΦΚΘ, από την Ευρωπαϊκή Ένωση - Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2007-2013.

Τετάρτη 10 Οκτωβρίου 2012

53ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 2-11 Νοεμβρίου 2012

ΜΑΤΙΕΣ ΣΤΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ - ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΚΡΙΣΤΙΑΝ ΜΟΥΝΤΖΙΟΥ
Το διαρκώς μεταβαλλόμενο κοινωνικό τοπίο της βαλκανικής χερσονήσου καταγράφεται με ειλικρίνεια και τόλμη στις ταινίες που απαρτίζουν το τμήμα Ματιές στα Βαλκάνια του 53ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Κεντρική θέση στο φετινό πρόγραμμα έχει το αφιέρωμα σ’ έναν απ’ τους σημαντικότερους εκπροσώπους του σύγχρονου ρουμάνικου κινηματογράφου, το σκηνοθέτη Κριστιάν Μουντζίου, ο οποίος θα δώσει το παρών στη διοργάνωση για να παρουσιάσει τις ταινίες του, ανάμεσά τους και την πιο πρόσφατη δουλειά του με τίτλο (...), η οποία απέσπασε βραβείο σεναρίου και γυναικείας ερμηνείας (εξ’ ημισείας για τις δυο πρωταγωνίστριές του), στο τελευταίο Φεστιβάλ Καννών. Το βαλκανικό πανόραμα παρουσιάζει τις πολυαναμενόμενες ταινίες καταξιωμένων σκηνοθετών όπως ο Γκόραν Πασκάλιεβιτς, ο οποίος επιστρέφει κινηματογραφικά με το (...), ο Ζεκί Ντεμιρκουμπούζ ο οποίος μεταφέρει ελεύθερα το «Υπόγειο» του Ντοστογιέφσκι στο (...), καθώς και η Αϊντα Μπέγκιτς με το (...). Μάλιστα οι ταινίες (...) (Σερβία)(...) (Ρουμανία) και (...) (Βοσνία – Ερζεγοβίνη) αποτελούν τις επίσημες υποψηφιότητες των χωρών παραγωγής τους για το Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΚΡΙΣΤΙΑΝ ΜΟΥΝΤΖΙΟΥ
Προσθήκη λεζάντας
Στο 53ο ΦΚΘ, το κοινό θα έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει το σύνολο του έργου του Κριστιάν Μουντζίου, σε ένα πλήρες αφιέρωμα που ξεκινά από τις μικρού μήκους ταινίες του και ολοκληρώνεται με την τελευταία του δημιουργία (...). Το αφιέρωμα - στο οποίο θα προβληθούν συνολικά 6 μικρού μήκους ταινίες και 4 μεγάλου μήκους - συνοδεύεται και από ειδική έκδοση την οποία επιμελήθηκε ο υπεύθυνος του τμήματος Δημήτρης Κερκινός.
Ο βραβευμένος με Χρυσό Φοίνικα το 2007 για το έργο 4 μήνες, 3 εβδομάδες και 2 ημέρες, σκηνοθέτης, διεισδύει με ευφυή ρεαλιστικό τρόπο και απλότητα που καθηλώνει στις κοινωνικές δομές της χώρας του, σχολιάζοντας διακριτικά, ωστόσο καίρια τις προκαταλήψεις, τις αγκιστρώσεις του παρελθόντος και την πολιτική κατάσταση.
Σε αντίθεση με τη μινιμαλιστική ρεαλιστική προσέγγιση που διατρέχει τις σημαντικότερες τελευταίες στιγμές της φιλμογραφίας του, ο Μουντζίου πειραματίστηκε στην αρχή της κινηματογραφικής του πορείας, με διαφορετικά υφολογικά μέσα. Οι μικρού μήκους ταινίες του ξεχωρίζουν για την ιδιαίτερη αίσθηση του χιούμορ, το σουρεαλισμό και την σύγχυση των ορίων φαντασίας και πραγματικότητας. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι τα έργα του, (...) (1998), ένα απρόσμενο παιχνίδι φανταστικού – πραγματικού, με φόντο τις λατινοαμερικανικές σαπουνόπερες, Η Χορωδία των Πυροσβεστών (2000), που καταγράφει τις ανθρώπινες αδυναμίες και (...) (2000), η σχέση ενός παθητικού θεατή με έναν τηλεοπτικό παρουσιαστή που ζωντανεύει και τον καθοδηγεί.
Η Δύση (2002), ντεμπούτο μεγάλου μήκους του Μουντζίου, είναι μια σπονδυλωτή πικρή κομεντί, η οποία αποτυπώνει τα αδιέξοδα των νέων που επιθυμούν να απαγκιστρωθούν από τα τραύματα του παρελθόντος και να εγκατασταθούν στη Δύση. Το 2007, ο Μουντζίου επανέρχεται με μια ταινία – σταθμό στη διαδρομή του. Το 4 μήνες, 3 εβδομάδες και 2 ημέρες που του χάρισε το μεγάλο βραβείο του Φεστιβάλ των Κανών, σκιαγραφεί με ωμό ρεαλισμό την παραβίαση των ανθρώπινων δικαιωμάτων στη Ρουμανία επί καθεστώτος Τσαουσέσκου, με αφορμή μια ιστορία έκτρωσης σε μια περίοδο κατά την οποία οι αμβλώσεις στη χώρα είχαν κριθεί παράνομες. Δυνατό ρεαλιστικό δράμα και ταυτόχρονα ένας ύμνος στη αλληλεγγύη και τις ανθρώπινες αξίες, που συνέβαλλε σημαντικά στην άνθιση του νέου ρουμανικού σινεμά. Το 2009, η σπονδυλωτή ταινία (...) (έξι επεισόδια από πέντε σκηνοθέτες, ανάμεσά τους και ο Κριστιάν Μουντζίου), ζωντανεύει αστικούς θρύλους της κομμουνιστικής Ρουμανίας, με ιδιαίτερο χιούμορ, αλλά και ευαισθησία.
Στο πλαίσιο του αφιερώματος θα προβληθεί και η πιο πρόσφατη δημιουργία του ρουμάνου κινηματογραφιστή, (...) (2012), η οποία εμπνέεται από την αληθινή ιστορία ενός εξορκισμού σε ένα μοναστήρι έξω απ’ το Βουκουρέστι και τις τραγικές συνέπειές του. Δυο φίλες, συναντιούνται ξανά ύστερα από έναν σύντομο αποχωρισμό: Η Βοϊκίτσα επιστρέφει από τη Γερμανία για να βρει την Αλίνα, με την οποία μεγάλωσαν μαζί σε ορφανοτροφείο. Μόνο που η Αλίνα, έχει καταφύγει σε μοναστήρι κι έχει αρνηθεί τα εγκόσμια. Με αφορμή μια δυνατή γυναικεία φιλία, ο Μουντζίου χτίζει μεθοδικά ένα δράμα που καθώς κορυφώνεται, αναμοχλεύει σχέσεις εκκλησίας – κοσμικής ζωής, αλλά και τους φόβους και τις αντιθέσεις μιας κοινωνίας σε μεταβατικό στάδιο.

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
Οι βαλκάνιοι δημιουργοί προσεγγίζουν τα ανθρωποκεντρικά θέματά τους με ευαισθησία και ρεαλιστική γραφή, μέσα απ’ το πρίσμα μιας πολύπλοκης πραγματικότητας, στην οποία ο άνθρωπος διεκδικεί την ελευθερία να εκφραστεί, να εξελιχθεί, να υπάρξει.
Ο σέρβος σκηνοθέτης Γκόραν Πασκάλιεβιτς, απ’ τους σημαντικότερους βαλκάνιους δημιουργούς της δεύτερης μεταπολεμικής γενιάς, εγείρει ερωτήματα που σχετίζονται με την έννοια της ταυτότητας και της γνώσης του εαυτού μας, στη νέα του ταινία (...), ένα συγκινητικό δράμα με ήρωα έναν ηλικιωμένο καθηγητή μουσικής. Σε ένα επίπονο ταξίδι αυτογνωσίας, ακολουθεί τον χαρακτήρα του ο Ζεκί Ντεμιρκουμπούζ, στην ταινία του (...). Όπως και στη μέχρι σήμερα φιλμογραφία του, έτσι και στο Inside, ο τούρκος σκηνοθέτης εμπνέεται από τον Ντοστογιέφσκι και μεταφέρει το «Υπόγειο» στη σημερινή Άγκυρα, με εξαιρετική χρήση των κινηματογραφικών μέσων.
Εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος με τον οποίο δυο γυναίκες δημιουργοί, παρουσιάζουν τα μεταπολεμικά τραύματα στο Σαράγεβο και τη Σερβία, όπως αυτά έχουν εντυπωθεί στη νεότερη γενιά. Η Άιντα Μπέγκιτς, στο (...), σκιαγραφεί μια κοινωνία που δυσκολεύεται να βρει τις ισορροπίες της, μέσα απ’ τον αγώνα δύο ορφανών εφήβων στο σημερινό Σαράγιεβο. Στο Βελιγράδι από την άλλη πλευρά, η Μάγια Μίλος καταγράφει στο (...), μια γενιά που ξοδεύει το χρόνο της σε αποστασιοποιημένες ερωτικές συνευρέσεις και εκφράσεις βίας και βιώνει την πραγματικότητα με τη διαμεσολάβηση των τεχνολογικών γκάτζετ.
Καθημερινοί άνθρωποι σε ακραίες καταστάσεις πρωταγωνιστούν στο (...) (Ρουμανία) του Ράντου Ζούντε. Μαύρη κωμωδία και δράμα συνδυάζονται ιδανικά σε ένα φιλμ που εξερευνά τα όρια της ανθρώπινης συμπεριφοράς με άξονα ένα διαζύγιο και θύματα, ένα ανήλικο παιδί και τους γονείς του. Θύματα και θύτες ταυτίζονται και στο (...) (Τουρκία) του Ρεΐς Τσέλικ, ένα δράμα δωματίου, μινιμαλιστικό κι ενίοτε ποιητικό, που σχολιάζει παραδόσεις αγκιστρωμένες στο παρελθόν. Ήρωες της ταινίας είναι ένας 60χρονος – άρτι αποφυλακισθείς - άντρας κι ένα ανήλικο κορίτσι, που εξαναγκάζονται σε γάμο, με απρόβλεπτες συνέπειες.
Η τουρκοελληνική συμπαραγωγή (...) του πρωτοεμφανιζόμενου δημιουργού Εμίν Αλπέρ - που ξεκίνησε την πορεία του από το (...) του 51ου ΦΚΘ και παρουσιάστηκε στα (...) στο 52ο ΦΚΘ – εντρυφεί στην έννοια του εχθρού. Με φόντο την τουρκική επαρχία, εκτυλίσσεται ένα οικογενειακό δράμα, στο οποίο κρυμμένα μυστικά και καταπιεσμένες επιθυμίες οδηγούν στη βία και το έγκλημα. Ο Αλπέρ χρησιμοποιεί το φυσικό τοπίο ως πρωταγωνιστή που επηρεάζει την ψυχοσύνθεση των χαρακτήρων, σε ένα φιλμ που διερευνά με ευφυή τρόπο τα όρια του «εμείς» και του «άλλου».
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζουν φέτος οι μικρού μήκους ταινίες του τμήματος: Το (...) (Τουρκία) του Λ. Ρεζάν Γεσιλμπάς, με θέμα του το κουρδικό ζήτημα, απέσπασε το Χρυσό Φοίνικα για ταινία μικρού μήκους στο πρόσφατο Φεστιβάλ Καννών. Ο αναγνωρισμένος δημιουργός Αντριάν Σιταρού υπογράφει το (...) (Ρουμανία), μια ταινία για την ηθική και τη συνύπαρξη, όπως καταγράφεται μέσα από τη σχέση των γειτόνων μιας πολυκατοικίας. Η σπονδυλωτή ταινία 30-40-50 (Ρουμανία) των Ρουγκίνα, Περνολοβίτσι και Ραντού, συναντά τη σύγχρονη γυναίκα σε τρεις διαφορετικές περιόδους της ζωής της, η Ιρένα Τζούκιτς- Πραντζιτς εκπροσωπεί επάξια την παράδοση της σχολής κινουμένων σχεδίων του Ζάγκρεμπ, στο (...) (Κροατία), ενώ η παγκοσμιοποίηση διατρέχει τη θεματική του (...) του Μίχα Χοτσεβάρ (Σλοβενία). Τέλος μια ξεχωριστή ταινία για το δημιουργό με πρωταγωνιστή τον ίδιο τον Ζεκί Ντεμιρκουμπούζ παρουσιάζει ο Σερχάτ Καραασλάν στο Musa (Τουρκία).
Το αφιέρωμα στον Κριστιάν Μουντζίου χρηματοδοτείται, μεταξύ άλλων δράσεων του 53ου ΦΚΘ, από την Ευρωπαϊκή Ένωση - Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2007-2013.